Varšava (Warszawa): Akademické nakladatelství Dialog (Wydawnictwo Akademickie DIALOG) vydalo významný přehled dějin islámského umění v letech 1250 - 1800

Anotace:

Akademické nakladatelství Dialog (Wydawnictwo Akademickie DIALOG) vydalo významný přehled dějin islámského umění v letech 1250 - 1800, který je dílem dvou badatelů Sheily S. Blairové a Jonathan M. Blooma. Oba američtí znalci jsou i editory velmi oceňovaného lexikonu The Grove Encyclopedia of Islamic Art & Architecture, který vydalo nakladatelství Oxford University Press.

Kniha Sztuka i architektura islamu 1250-1800 se původně objevila v rámci edice Pelican History of Art, což je nejkvalitnější přehled dějin umění (za půl století vyšlo už více než 50 svazků). Edici, založenou kdysi anglickým historikem architektury Nikolausem Pevsnerem, nyní publikuje Yale University v USA.

Polští čtenáři už v roce 2007 dostali do rukou překlad prvního dílu z této anglické řady Sztuka i architektura islamu 650-1250, který napsali tři vynikající odborníci Richard Ettinghausen, Oleg Grabar a Marylin Jenkins-Madiny. Zásluhou nakladatelství Dialog tak nyní mají přeloženy dvě nejlepší příručky o dějinách umění v muslimských zemích.

Peter Kováč

Blair Sheila S., Bloom Jonathan M, Sztuka i architektura islamu 1250-1800, tłumaczenie: Jolanta Kozłowska, Ivonna Nowicka, Katarzyna Pachniak, ilość stron: 364, Warszawa 2013, cena: 70 zł., ISBN: 978-83-63778-13-2.

Polské knihy lze v ČR objednat zde:

Klub Polskiej Książki i Prasy, Księgarnia - Knihkupectví, 731 01 Český Těšín, Čapková 7, tel.: +420 558 740 226, e-mail: ksiegarnia@polonica.cz

Internet:

http://www.dialog.edu.com.pl/index.php?route=product/product&product_id=507

Anotace polského nakladatelství:

Bogato ilustrowana i znakomicie udokumentowana książka przedstawia architekturę, sztukę książki i rzemiosło artystyczne w poszczególnych regionach świata islamu od Andaluzji i Maroka, przez Afrykę Północną, Arabię, Bliski Wschód, Turcję, Irak, Iran, kraje Azji Środkowej, po Indie Północne, od połowy XIII wieku do początków wieku XIX. Są to stulecia, w czasie których zanikała dominacja muzułmańskiej sztuki arabskiej, rozkwitała  natomiast muzułmańska sztuka perska i turecka. Uwidaczniało się to w odmiennościach stylowych i zróżnicowaniach ikonograficznych, jednak z zachowaniem tradycyjnych kanonów estetycznych.

Prezentowana książka jest drugą częścią historii sztuki islamu wydanej już w Polsce (Sztuka i architektura islamu 650-1250, autorstwa Richarda Ettinghausena, Olega Grabara i Marylin Jenkins-Madiny, Wydawnictwo Akademickie DIALOG, 2007). Autorzy drugiego tomu, Sheila S. Blair i Jonathan M. Bloom, opisali działania artystyczne w poszczególnych regionach świata islamu w kontekście uwarunkowań historyczno-kulturowych. Analizowaną epokę podzielili na dwa okresy - pierwszy od 1250 do 1500 roku i drugi od 1500 do 1800 roku.

Rok 1250  określa w przybliżeniu początek najazdów Mongołów, a rok 1500 - początek rozwoju sztuki muzułmańskiej powstającej z jednej strony pod patronatem perskich szachów safawidzkich na rozległym obszarze Iranu i Azji Środkowej, z drugiej zaś pod patronatem tureckich sułtanów osmańskich w Anatolii, na Bliskim Wschodzie i w części krajów Afryki Północnej. Wydarzeniem zamykającym analizowaną epokę jest inwazja Napoleona na Egipt.

Autorami książki jest małżeństwo amerykańskich badaczy, Sheila S. Blair oraz Jonathan M. Bloom, związani z Katedrą Sztuki Muzułmańskiej i Azjatyckiej im. Normy Jean Calderwood w Boston College, cenieni za fachowość oraz liczne opracowania naukowe i popularyzatorskie w dziedzinie architektury i sztuki islamu.

Specjalnością Sheili S. Blair jest sztuka muzułmańskiego Iranu i Azji Centralnej, a zwłaszcza miniaturowe malarstwo perskie w manuskryptach Szahname różnych szkół malarskich. Badaczka zajmuje się także epigrafiką, sztuką kaligrafii arabskiej oraz sztuką ornamentu w islamie.

Jonathan M. Bloom wiele prac poświęcił sztuce krajów Afryki Północnej, m. in. Ifrikijji w czasach Aghlabidów oraz Egiptu za panowania Fatymidów i Mameluków. Zajmował się również rękopisami tzw. błękitnych Koranów oraz księgami Szahname, kopiowanymi w Iranie za panowania Kadżarów w XIX wieku.

Obsah knihy:

Wprowadzenie
Źródła ilustracji
Mapy
Część I. 1250-1500
Rozdział I. Wstęp
Rozdział II. Architektura w Persji i Azji Centralnej za panowania Ilchanidów i ich następców
Architektura za panowania Ilchanidów
Architektura za panowania następców Ilchanidów
Rozdział III. Rzemiosło artystyczne w Persji i Azji Centralnej za panowania Ilchanidów i ich następców
Rzemiosło artystyczne
Sztuka książki
Rozdział IV. Architektura w Persji i Azji Centralnej za panowania Timurydów i im współczesnych
Rozdział V. Rzemiosło artystyczne w Persji i Azji Centralnej za panowania Timurydów i im współczesnych
Wczesny okres
Późny okres
Rozdział VI. Architektura w Egipcie za panowania Mameluków Bahri 1260-1389
Rozdział VII. Architektura w Egipcie, Syrii i Arabii za panowania Mameluków Burdżi (1389-1517)
Rozdział VIII. Rzemiosło artystyczne w Syrii i Egipcie w okresie Mameluków
Okres wczesny
Okres środkowy
Okres późny
Rozdział IX. Architektura i rzemiosło artystyczne w Maghrebie za panowania Hafsydów, Marinidów i Nasrydów
Hafsydzi
Marynidzi 
Nasrydzi
Rozdział X. Architektura i rzemiosło artystyczne w Anatolii w okresie bejlików i we wczesnym okresie osmańskim 
Architektura
Rzemiosło artystyczne
Rozdział XI. Architektura i sztuka w Indiach w okresie sułtanatów
Architektura w okresie sułtanatów
Rzemiosło artystyczne w sułtanatach
Część II. 1500-1800
Rozdział XII. Rzemiosło artystyczne w Persji za panowania Safawidów i Zandów
Rzemiosło artystyczne we wczesnym okresie panowania Safawidów (1501-1576)
Rzemiosło artystyczne w późnym okresie panowania safawidzkim (1576-1732) oraz za panowania dynastii Zandów (1750-1794)
Rozdział XIII. Architektura w Persji za panowania Safawidów i Zandów
Rozdział XIV. Architektura i rzemiosło artystyczne w Azji Centralnej za panowania Szejbanidów i ich następców
Architektura za panowania Szejbanidów i Dżanidów
Rzemiosło artystyczne za panowania Szejbanidów i Dżanidów
Rozdział XV. Architektura za panowania Osmanów po zdobyciu Konstantynopola 
Od zdobycia Konstantynopola do Sinana
Epoka Sinana
Wiek XVII i XVIII
Rozdział XVI. Rzemiosło artystyczne w czasach panowania Osmanów po podboju Konstantynopola 
Okres kształtowania się sztuki rękodzieła od Mehmeda do Selima
Klasyczny styl osmański
Rzemiosło artystyczne - XVII i XVIII wiek
Rozdział XVII. Architektura i rzemiosło artystyczne w Egipcie i Afryce Północnej 
Egipt, Libia, Tunezja i Algieria
Maroko
Rozdział XVIII. Architektura w Indiach Północnych i na Dekanie w czasach Mogołów
Architektura w czasach pierwszych Mogołów (1526-1628) i im współczesnych
Architektura w czasach późnych Mogołów (1628-1858) i im współczesnych
Rozdział  XIX. Rzemiosło artystyczne w Indiach Północnych i na Dekanie w czasach Mogołów
Rzemiosło artystyczne w czasach pierwszych Mogołów (1526-1628) i im współczesnych
Rzemiosło artystyczne w czasach późnych Mogołów (1628-1858) i im współczesnych
Rozdział XX. Dziedzictwo późnej sztuki muzułmańskiej
Wpływ sztuki muzułmańskiej na Zachodzie
Wpływ sztuki europejskiej w krajach islamu
Przypisy
Bibliografia
Glosariusz
Indeks